Kabllot nëndetëse, fronti i ri i luftës globale / Evropa dhe Indo-Paqësori përballë kërcënimeve të përbashkëta

Infrastruktura nënujore që mban gjallë internetin global, komunikimet dhe ekonominë botërore po shndërrohet në një nga frontet më të ndjeshme të sigurisë ndërkombëtare. Kabllot nëndetëse, rrugët tregtare dhe korridoret strategjike detare po afrojnë gjithnjë e më shumë Evropën dhe rajonin Indo-Paqësor, duke krijuar interesa të përbashkëta sigurie përballë sfidave në rritje.
Ministri australian i Mbrojtjes, Richard Marles, paralajmëroi gjatë Dialogut Shangri-La në Singapor se shtrati i detit është kthyer në një "fushë beteje", ndërsa sulmet dhe incidentet që prekin kabllot nëndetëse po arrijnë nivele të paprecedenta.
Ekspertët vlerësojnë se dobësia e infrastrukturës kritike përbën tashmë një rrezik sistemik global. Nga Deti Baltik deri në Ngushticën e Tajvanit, dëmtimi i kabllove nënujore mund të godasë komunikimet, tregtinë dhe sigurinë ekonomike në shkallë ndërkombëtare.
Vetëm gjatë vitit 2025, disa incidente në Ngushticën e Tajvanit kanë ngritur alarmin për mundësinë e operacioneve të ashtuquajtura të “zonës gri”, veprime që zhvillohen nën pragun e një konflikti të hapur ushtarak, por që mund të kenë pasoja strategjike afatgjata.
Sipas ekspertëve të sigurisë, Evropa dhe Azia Lindore po përballen gjithnjë e më shumë me të njëjtat sfida gjeopolitike. Rritja e ndikimit ushtarak të Kinës, pasiguria mbi garancitë amerikane të sigurisë dhe konkurrenca për kontrollin e rrugëve tregtare po krijojnë një realitet të ri ndërkombëtar.
Në këtë sfond, bashkëpunimi industrial dhe ushtarak mes Evropës dhe vendeve të Azisë Lindore po thellohet. Koreja e Jugut është shndërruar në një nga furnizuesit kryesorë të armatimeve për shtetet evropiane, ndërsa partneritetet strategjike po marrin rëndësi gjithnjë e më të madhe.
Analistët paralajmërojnë se Evropa duhet të forcojë kapacitetet e saj të mbrojtjes dhe të zvogëlojë varësinë nga garancitë e jashtme të sigurisë. Ndërsa tensionet globale po përhapen nga Ukraina në Lindjen e Mesme dhe Indo-Paqësor, infrastruktura kritike nënujore po kthehet në një element kyç të betejës së re gjeopolitike./DW



