Studim: Ekranet ndikojnë seriozisht në shëndetin mendor të njerëzve!

Çfarë e përkeqëson shëndetin mendor?!
Përdorimi i ekraneve dhe teknologjisë u identifikua në studim si një nga faktorët kryesorë që kontribuon në përkeqësimin e shëndetit mendor.

Sondazhi zbuloi se njerëzit kalojnë mesatarisht 5.1 orë në ditë para ekraneve, pa përfshirë punën, studimet dhe aktivitetet e fundjavës.

Përdorimi i ekraneve ndryshonte ndjeshëm nga vendi në vend, nga 6.4 orë në ditë në Tajlandë dhe Filipine, deri në 4.2 orë në Japoni dhe 4.1 orë në Zvicër.

Rreth 66% e të anketuarve thanë se përdorimi i ekranit ndikonte të paktën mesatarisht në jetën e tyre të përditshme, duke prekur cilësinë e gjumit, përqendrimin dhe nivelin e aktivitetit fizik. Për 39%, këto ndikime u përshkruan si “ekstreme”.

Teknologjia: pjesë e problemit apo pjesë e zgjidhjes?
Studimi identifikoi disa pengesa që i ndalojnë njerëzit të kenë akses në kujdesin për shëndetin mendor, përfshirë koston dhe mungesën e kohës.

Shqetësuese është se mes njerëzve që po përballen me vështirësi, 43% e tyre raportojnë se nuk kanë marrë ndihmë profesionale gjatë 12 muajve të fundit, dhe kjo shifër është mjaft alarmante, tha Morin.

Ata nuk kërkuan ndihmë sepse shumë prej tyre, ende më shumë se një e katërta, besojnë se nuk ka nevojë për kujdes mjekësor.

Krahas ndihmës profesionale mjekësore, studimi zbuloi se njerëzit po i drejtohen gjithnjë e më shumë zgjidhjeve të vetëmenaxhimit, përfshirë aktivitetin fizik, komunikimin me familjarët dhe miqtë, si dhe inteligjencën artificiale.

Rreth 63% e pjesëmarrësve raportuan se përdorin mjete të bazuara në AI, si ChatGPT dhe chatbot-e të tjera, për pyetje që lidhen me shëndetin mendor.

Rreth 38% thanë se u besojnë platformave të AI më shumë sesa profesionistëve të shëndetit mendor, edhe pse shumica e përdoruesve të AI thanë se nuk ishin të kënaqur me përgjigjet që japin chatbot-et.

Duhet të jemi shumë të kujdesshëm që të mos e përshkruajmë AI-n si diçka të tmerrshme për shëndetin mendor, tha El Shaarany.

Është shumë e rëndësishme ta theksojmë këtë, sepse AI është i disponueshëm 24/7, është falas dhe ndodhet në telefonin tënd kur je vetëm në orën 23:00 ose 01:00 në dhomën tënde dhe nuk ndihesh mirë.

Sipas tij, këto janë momente kur mund të jetë jashtëzakonisht e rëndësishme të kesh dikë, ose diçka, me të cilën të ndërveprosh.

Megjithatë, El Shaarany theksoi se përdorimi i chatbot-eve me AI për mbështetje të shëndetit mendor nuk do të thotë domosdoshmërisht përdorimi i platformave të përgjithshme.

Nëse përdor ChatGPT ose Gemini, këto janë modele të përgjithshme të AI-së që nuk janë ndërtuar për këtë qëllim. Është si të flasësh me një mik që di pak për këtë temë, por jo me një mjek.

Imagjino që je adoleshent, ke ankth, po përjeton rrahje të shpejta zemre ose je i shqetësuar për ritmin e zemrës dhe pyet AI-n se çfarë mund të jetë. Përgjigjja mund të jetë një listë me 20 shkaqe të mundshme, disa prej tyre shumë serioze.

Kjo nuk do ta ndihmojë ankthin tënd, edhe nëse vetë informacioni mund të jetë shkencërisht i saktë.

Platformat e AI-së duhet të kenë masa mbrojtëse të nevojshme për të identifikuar shenjat paralajmëruese që kërkojnë trajtim specifik, ose të kenë mekanizma për t’i përcjellë ato dhe për të njoftuar profesionistët e duhur mjekësorë./Monitor