MISTERI/ Pse dy maja të vogla mali janë kthyer në një nga imazhet më të famshme të internetit

Nga OraNews Përditësimi i fundit 22 Nëntor 2025, 09:22

MISTERI/ Pse dy maja të vogla mali janë kthyer në një nga

Me siguri të ka ndodhur shpesh: pret që një faqe interneti të ngarkohet dhe në vend të imazhit shfaqet një kuti me një ikonë mali. Është simboli që tregon se një figurë mungon.

Por pse u zgjodh pikërisht ky imazh?

Si studiues i shkencave mjedisore, unë i kushtoj vëmendje mënyrës se si shenjat e "natyrës së egër" shfaqen në jetën e përditshme.

Ikona e vogël e malit, ndonjëherë me diell ose re, ndonjëherë e kryqëzuar ose e thyer, është bërë simboli standard që tregon mungesën e një imazhi ose që një imazh pritet të shfaqet. Ajo gjendet kudo, dhe sa më shumë ta kërkosh, aq më shpesh do ta shohësh.

Klikon mbi të në Microsoft Word ose PowerPoint kur do të shtosh një figurë. Mund ta blesh edhe si poster për mur. Madje, një mëngjes pashë një version të saj edhe në ekranin e makinës sime Subaru, në vend të logos së një radioje.

Pse pikërisht malet? Dhe nga erdhën?

Zgjidhje të njëjta në vende të ndryshme

Kjo ikonë është një shembull i "konvergjencës semiotike", kur kultura të ndryshme përdorin të njëjtin simbol për të njëjtin kuptim. Ashtu si xhami zmadhues që do të thotë "kërko", ose një gjethe që nënkupton "miqësore me mjedisin".

Po ashtu lidhet me "evolucionin e dizajnit konvergjent": ide apo forma të ngjashme që lindin në vende të ndryshme pa qenë të lidhura mes tyre.

Në natyrë, kjo shihet te lakuriqët, shpendët dhe insektet, të gjithë kanë krahë, por i kanë zhvilluar në mënyra të ndryshme. E njëjta gjë ka ndodhur me shtëpitë në shtylla, me avionët, etj.

Për arsye praktike, ikona e malit funksionoi mirë për zhvilluesit e hershëm të internetit: një mënyrë e thjeshtë për të treguar se aty duhet të ishte një imazh.

Si u kthye mali në simbol?

Por pse mal?

Në vitin 1994, dizajneri Marsh Chamberlain krijoi një grafik për shfletuesin Netscape Navigator: një fletë me një cep të grisur dhe disa figura gjeometrike, si simbol i një imazhi që mungonte. Më vonë, fleta e grisur u bashkua me simbolin e malit, por nuk dihet saktësisht kur ndodhi kjo.

Shumë zhvillues në forumin Stack Exchange kanë sugjeruar se ikona mund të ketë origjinën te aparatet fotografike japoneze SLR. Ato kishin një simbol "landscape mode", që paraqiste dy maja mali, për të treguar se ishte cilësimi i duhur për foto në natyrë.

Një tjetër teori lidhet me pamjen e famshme të Windows XP, "Bliss", kodrina e gjelbër nën qiellin blu. Edhe ai imazh u bë simbol i një peizazhi të thjeshtë, universal.

Misteri i maleve

Mali ka qenë gjithmonë simbol i diçkaje të largët dhe misterioze.

Hokusai, artisti japonez i shekullit XIX, pikturoi 36 skena të ndryshme të malit Fuji. Në artin kinez, karakteri 山 (shan) do të thotë "mal" dhe ka formë si tre maja. Edhe poeti Han Shan ("Mali i Ftohtë") shkruante për malet si vende plot mister:

Maleve u është atribuuar prej kohësh një kuptim i thellë, diçka që zbulon, fsheh dhe ngjall kureshtje. Po kështu edhe ikona e vogël e malit: tregon se ka diçka që duhet të jetë aty, por nuk është.

Në fund, ky simbol i thjeshtë bëhet një metaforë e jetës dixhitale: plot mundësi, por shpesh me informacion që mbetet "pas malit", i paarritshëm. / The Conversation - Syri.net