Ngjashmëritë retorike mes Gebelsit dhe Erion Veliajt

Ka momente kur politika moderne të sjell ndër mend regjimet totalitare të shekullit XX, nëpërmjet teknikave të tyre të propagandës.

Vërtet Shqipëria nuk është Gjermania naziste, megjithatë, mënyra se si ndërtohet komunikimi publik, se si menaxhohet perceptimi dhe se si trajtohen kritikët, krijon ngjashmëri të forta metodologjike me manualin klasik të propagandës moderne.

Gebels, ministri i propagandës së Rajhut, e kuptonte propagandën jo si debat racional, por si instrument emocional dominimi. Ai thoshte “Propaganda must appeal to feelings rather than intellect". Pra, propaganda nuk synon të bindë përmes argumentit, por përmes emocionit, identifikimit dhe përsëritjes.

Ngjashmëritë retorike mes Gebelsit dhe Erion Veliajt
Xhozef Gebels

Pikërisht këtu nis ngjashmëria me mënyrën se si Erion Veliaj ka ndërtuar prej vitesh figurën e tij publike. Komunikimi i Erion Veliajt rrallë ndërtohet mbi debat teknik apo institucional. Në vend të kësaj, ai mbështetet te videot emocionale, fëmijët, pemët, artistët, muzika, kronikat optimiste dhe estetizimi konstant i figurës politike.

Edhe përballë akuzave të rënda aktuale për korrupsion, narrativa publike mbetet pothuaj e pandryshuar: inaugurime, buzëqeshje, ngjyra, optimizëm dhe slogane motivuese. Kjo të kujton metodën e propagandës që krijon një “realitet paralel” ku perceptimi ka më shumë rëndësi sesa vetë kriza.

Gebels e shprehte hapur logjikën e kësaj metode. “It is not propaganda’s task to be intelligent; its task is to lead to success.”

Pra, qëllimi nuk është e vërteta apo analiza, por efekti politik.

Në këtë frymë, Veliaj ka përdorur vazhdimisht slogane të thjeshta dhe emocionalisht të forta. “Punë, jo llafe”, “Ne mbjellim pemë, ata mbjellin baltë”, “Tirana që nuk ndalet”, “Transformim”, “Pozitivitet”.

Këto slogane përsëriten në mënyrë obsesive në intervista, rrjete sociale dhe media pranë pushtetit. Pikërisht kjo ishte një nga shtyllat e propagandës së Gebelsit; reduktimi i realitetit në disa mesazhe të thjeshta që përsëriten derisa kthehen në perceptim kolektiv.

Edhe thënia e famshme e lidhur me metodën e tij propagandistike “Repeat a lie often enough and it becomes the truth”, pavarësisht debateve mbi formulimin ekzakt, përmbledh filozofinë e asaj propagande.

Një tjetër ngjashmëri e fortë është mënyra se si trajtohen kritikët. Gebels nuk i paraqiste kundërshtarët si njerëz me argumente, por si sabotatorë, njerëz të ligj apo armiq të popullit. Në propagandën e tij, kritiku delegjitimohej para se të fillonte debati.

Edhe te Erion Veliaj vihet re shpesh e njëjta teknikë retorike. Në vend të përballjes me thelbin e akuzave për korrupsion, vëmendja zhvendoset tek “prokurorë të motivuar politikisht”, “media të paguara”, “ata që urrejnë Tiranën” apo “ata që duan të ndalin punët”.

Pra, debati nuk fokusohet më te pyetja: “a janë të vërteta akuzat?”, por te “kush po sulmon?” dhe “çfarë motivesh ka?”.

Kjo është teknikë klasike propagandistike. Bëj çdo gjë për të shkatërruar besueshmërinë e kritikuesit dhe për të shmangur përballjen me substancën.

Po aq domethënëse është edhe tendenca për të identifikuar figurën politike me vetë qytetin apo progresin. Propaganda naziste e paraqiste regjimin si mishërim të Gjermanisë dhe çdo kritikë ndaj tij si sulm ndaj kombit.

Në mënyrë shumë më moderne dhe jo totalitare, edhe në retorikën e Erion Veliajt shfaqet shpesh ideja se sulmet ndaj tij janë sulme ndaj transformimit të Tiranës apo ndaj punëve të bëra. Kështu krijohet një personalizim ekstrem i politikës, lideri dhe projekti publik bëhen një.

Në thelb, ngjashmëria nuk qëndron tek ideologjia apo regjimi, por te mekanizmi që ka për bazë të tij propagandën emocionale, sloganizimin, përsëritjen masive, kontrollin e narrativës, delegjitimimin e kritikëve dhe menaxhimin e perceptimit publik.

Këto janë teknika që Gebels i sistemoi në formën më brutale dhe që sot shfaqen në versione moderne, më të sofistikuara dhe mediatike, edhe në demokraci formale. Pikërisht për këtë arsye, shumë njerëz, kur dëgjojnë retorikën publike të Erion Veliajt, mund edhe të kujtojnë një regjim, por veçanërisht kujtojnë metodën e propagandës së tij. /CNA