Boja e fytyrës dhe folklori transformojnë nusen e Çikagos për dasmën tradicionale në Kosovë

Nga OraNews Përditësimi i fundit 10 Gusht 2022, 10:05

Për boshnjakët në fshatin kosovar Donje Ljubinje, ceremonia e dasmës është një formë arti.
Duke ruajtur një traditë shekullore, ngjarja dy-ditore është një festival muzike dhe vallëzimi për të shfaqur një nuse të shkëlqyer me kostumin tradicional boshnjak.

Amerikania Melissa Guerrero ishte e mahnitur kur mori pjesë në një dasmë tradicionale në vizitën e saj të parë në Donje Ljubinje, afër qytetit të Prizrenit, në vitin 2013 për të takuar familjen e të dashurit të saj. Aq shumë ajo ëndërronte të bënte një dasmë të ngjashme vetë.

Javën e kaluar Melissa, 30 vjeçe, e realizoi atë ëndërr. E veshur nga koka te këmbët me kostum tradicional, fytyra e saj e lyer me të bardhë dhe pika të kuqe, blu, ari dhe argjendi, ajo u martua me Melsid Rexhepin, i cili është nga një familje boshnjake në Kosovë. Ai ishte shtatë vjeç kur filloi lufta në Kosovë dhe familja e tij u shpërngul në Shtetet e Bashkuara.

Ndërsa Melissa përgatitej për ceremoninë e dasmës, muzika e fortë e daulleve dëgjohej  ndërsa një grua e moshuar lyente fytyrën e saj, një proces që zgjat rreth dy orë gjatë së cilës nusja nuk mund të hapë sytë, të flasë me askënd ose të hajë ose pijë. 

“Kur erdha për herë të parë në vitin 2013, isha dëshmitare e një dasme këtu dhe thjesht mendova se ishte kaq e pasur dhe kaq e veçantë dhe është diçka që nuk e kisha parë kurrë askund tjetër në botë,” tha Melissa e cila ka lindur në Meksikë. Më pas familja e saj emigroi në Shtetet e Bashkuara kur ajo ishte 11 vjeç. Ajo u takua me Melsidin në shkollën fillore në Çikago. 

"Të gjitha ato linja dhe ato ngjyra në fytyrën e nuses simbolizojnë një përvojë që të jetë lumturia, dashuria, respekti, harmonia e kështu me radhë," tha Xhavit Rexhepi, një ish-profesor i biologjisë, i cili ka shkruar një libër mbi traditat lokale në këtë zonë. Megjithëse piktura dhe kostume të ngjashme të fytyrës, të cilat janë me origjinë pagane, mund të gjenden në komunitete të tjera në vende si Shqipëria, Maqedonia e Veriut, Bullgaria dhe Turqia, tha Rexhepi.

Aziza Sefitagic, banore në fshatin Donje Ljubinje e cila është në fund të të 60-ave, është përpjekur t'ua mësojë artin e saj grave të tjera në fshat, por shumica e tyre kanë emigruar në vendet perëndimore. "Unë vetëm shpresoj se kjo traditë nuk do të vdesë me mua," tha Sefitagic ndërsa pikturonte fytyrën e Melisës./Reuters/