Opozita e Malit të Zi akuzohet për "përpjekje për grusht shteti" mbi trazirat në Cetinje

Nga OraNews Përditësimi i fundit 6 Shtator 2021, 18:09

Zyrtarët malazezë kanë akuzuar Partinë Demokratike të Socialistëve të opozitës, për nisjen e një grushti shteti gjatë protestave të dhunshme në fundjavë kundër ardhjes në fron të një drejtuesi të ri të Kishës Ortodokse Serbe, duke pretenduar se disa nga protestuesit ishin të armatosur.

Të dielën, dhuna shpërtheu në Cetinje, kryeqytetin e vjetër të Malit të Zi, pasi përkrahësit e opozitës dhe grupet e vetëshpallura patriotike u përleshën me policinë që përpiqej të ndalonte kurorëzimin e një Mitropoliti të ri të Kishës Ortodokse Serbe, Joanikije, në Cetinje.

Zëvendëskryeministri Dritan Abazovic tha të dielën se ish-zyrtarë të qeverisë dhe policisë i nxitën protestat me qëllim destabilizimin dhe shkatërrimin e vendit.

“Nismëtarët e DPS -së ishin në favor të një skenari që supozohej të kishte pasoja fatale. Ishte një përpjekje për të futur Malin e Zi në destabilizim të përhershëm me elementë të shpërbërjes ”, - tha Abazovic për stacionin televiziv lokal Vijesti.

Gjatë përleshjeve në Cetinje të dielën, policia përdori gaz lotsjellës dhe disa protestues e zyrtarë të policisë u plagosën.

Policia më herët prishi postblloqet e ngritura pranë Cetinjes, të dizajnuara për të ndaluar klerikët të mbërrinin në qytet për ceremoninë, ndërsa Patriarku i Kishës Ortodokse Serbe Porfirije dhe Mitropoliti i ri i Malit të Zi u transportuan në Cetinje me helikopterë të ushtrisë. Ata u shoqëruan në manastirin e mbrojtur nga mburoja antiplumb, ndërsa policia përdori gaz lotsjellës për të shpërndarë protestat aty pranë.

Të Dielën, Patriarku i Kishës Serbe Porfirije paralajmëroi se jeta e klerikëve të kishës ishte në rrezik përpara ceremonisë. Ai i tmerruar nga fakti se disa njerëz kishin për qëllim të parandalonin këtë akt dashurie për të gjithë me një pushkë snajperi, sipas postimit të tij në Instagram.

Ceremonia në Cetinje zemëroi kundërshtarët e Kishës Ortodokse Serbe, të cilët e quajtën atë një fyerje për luftën e Malit të Zi për sovranitetin dhe pavarësinë nga Serbia, me të cilën u bashkua nga fundi i Luftës së Parë Botërore deri në 2006.

Ndërsa filluan protestat, Presidenti malazez Milo Djukanovic dhe deputetët e DPS erdhën në Cetinje për të treguar mbështetje. Të dielën, Prokurori i Shtetit urdhëroi 72 orë paraburgim për ish-shefin e policisë Veselin Veljovic për udhëheqjen e protestuesve në përplasje me policinë. Veljovic është gjithashtu këshilltar i Presidentit malazez dhe një zyrtar i DPS.

“Në Cetinje, DPS organizoi një kërcënim të parashikuar ndaj sigurisë së qytetarëve në mënyrë që të avanconte interesat e saj personale dhe politike. Djukanovic padyshim që është bërë një faktor jostabiliteti dhe kjo shihet qartë në bashkësinë ndërkombëtare, ” tha Stevo Muk, nga organizata Instituti Alternativa, për të përditshmen Vijesti të hënën.

Ndërsa partitë në pushtet akuzuan Gjukanoviç dhe partinë e tij për një përpjekje për grusht shteti, të dielën, në një deklaratë të përbashkët, ambasadat e Shteteve të Bashkuara dhe BE në Malin e Zi bënë thirrje për dialog politik dhe vunë në dukje se "Individët do të duhet të jenë përgjegjës për veprimet e tyre".

Partitë opozitare, megjithatë, akuzuan policinë për përdorimin e forcës së tepërt kundër protestuesve dhe akuzuan qeverinë se vepronte në favor të Kishës Ortodokse Serbe. Kryetari i Bashkisë së Cetinjes dhe zyrtari i DPS, Aleksandar Kascelan, tha se aksioni i policisë kundër protestuesve shkelte konceptin qytetar të shtetit.

“Kisha [serbe] nuk është organ shtetëror, por një nga bashkësitë fetare që janë ndarë nga shteti sipas kushtetutës. Kjo është arsyeja pse protesta e qytetarëve kundër kurorëzimit nuk ishte një grusht shteti, por një e drejtë kushtetuese për tubim," tha të Dielën deputetja e DPS Marta Scepanovic.

Tensionet brenda shumicës qeverisëse

Aksioni policor ka shkaktuar gjithashtu tensione brenda shumicës qeverisëse, pasi disa parti dhe zyrtarë pro-serbë akuzuan policinë se po përpiqej të parandalonte ceremoninë.

Një udhëheqës i Frontit Demokratik pro-serb në pushtet, Andrija Mandiç, tha të dielën se disa "njerëz në polici nuk duan të parandalojnë një përpjekje për grusht shteti".

Kryeministri Krivokapiç tha se kishte një problem në qeveri dhe në menaxhimin e policisë, ku disa nuk donin të bënin punën e tyre, në një konferencë për shtyp.

Ndërsa Krivokapiç kishte këmbëngulur në Twitter se qeveria kurrë nuk kishte në plan të anulonte ceremoninë e kurorëzimit, Presidenti serb Aleksandar Vuçiç të Dielën tha se qeveria malazeze "kishte ndryshuar vendimin e saj dhe lejoi që kurorëzimi të ndodhte në Cetinje".

Duke cituar burime jozyrtare, disa media malazeze pohuan gjithashtu se zëvendëskryeministri Abazovic, ministri i brendshëm Sergej Sekulic dhe kreu i policisë Zoran Brdjanin ishin të gjithë kundër aksionit të policisë në Cetinje.

"Publiku malazez duhet të dijë se kush u përpoq të bindë Mitropolitin Jonakije të heqë dorë nga fronizimi dhe kush ishte kundër ndërhyrjes së policisë," postoi në Facebook deputeti i DPS, Danilo Saranovic.

Abazovic, megjithatë, pohoi se ai ishte kundër anulimit të ceremonisë së kurorëzimit, ndërsa Ministri i Brendshëm tha se policia kishte vepruar në mënyrë profesionale dhe respektonte të drejtat kushtetuese të të gjithë qytetarëve.

Peshkopi në largim i Budimlja-Nikshiq u zgjodh Mitropolit i Malit të Zi në Këshillin e Peshkopëve të Kishës Serbe në Beograd më 29 maj, për të pasuar Mitropolitin e ndjerë Amfilohije, i cili vdiq nga koronavirusi vitin e kaluar.

Mali i Zi, i cili shpalli pavarësinë në 2006, është një shoqëri multi-etnike e ndarë midis atyre që e konsiderojnë veten malazezë, atyre që identifikohen si serbë dhe grupeve të ndryshme të tjera më të vogla./ Balkan Insight