Turshitë me pesticide/ Aurel Nuro: Laboratori konfirmon helmin, shteti hesht

Një analizë e fundit mbi sigurinë ushqimore në Shqipëri ka ngritur alarmin mbi praninë e pesticideve në produktet e konsumit të përditshëm, duke u fokusuar specifikisht tek turshitë e importit dhe ato vendase.

Në një intervistë të detajuar,  profesori i njohur i Fakultetit të Shkencave të Natyrës dhe ekspert i fushës Aurel Nuro ka zbërthyer gjetjet shqetësuese ku nga 12 mostra të analizuara, 10 prej tyre kanë rezultuar me mbetje pesticidesh.

Ky raport synon të hedhë dritë mbi nuancat teknike të këtyre gjetjeve, reagimin e institucioneve shtetërore dhe rreziqet potenciale për shëndetin publik.

 

Sipas ekspertit, prania e pesticideve në fruta dhe perime nuk është një fenomen i ri për tregun shqiptar, por nivelet dhe lloji i substancave të gjetura së fundmi kërkojnë një vëmendje të shtuar. Ai thekson se megjithëse fermerët janë të detyruar të përdorin produkte mbrojtëse për bimët, përdorimi i tyre duhet të jetë rreptësisht brenda kartave të kontrollit dhe rekomandimeve teknike.

Gjetjet tregojnë se në mostrat e analizuara janë detektuar pesticide që, në disa raste, janë shumë pranë limitit të detektimit, por shqetësues mbetet fakti që njëri prej tyre ka tejkaluar Nivelin Maksimal të Mbetjeve (MRL), një indikator i drejtpërdrejtë i rrezikut për shëndetin e njeriut. Një nga pikat më kritike të ngritura gjatë analizës është kapaciteti dhe reagimi i institucioneve monitoruese, veçanërisht Autoritetit Kombëtar të Ushqimit (AKU). Eksperti vuri në dukje se ndërsa Shqipëria disponon laboratorë të certifikuar dhe staf të kualifikuar, si në sektorin publik (ISUV) ashtu edhe atë privat, problemi qëndron te metodologjia e marrjes së mostrave. Ai kritikoi ashpër mbështetjen e institucioneve në plane vjetore të ngurta, të cilat nuk lënë hapësirë për reagime emergjente në raste alertesh. Sipas tij, kur zbulohen anomali në 10 nga 12 mostra, protokolli duhet të ndryshojë automatikisht për të shumëfishuar kontrollet, dhe jo të vazhdohet me rutinën burokratike. Eksperti gjithashtu preku çështjen komplekse të "trashëgimisë toksike" të tokës bujqësore. Ai shpjegoi se prania e pesticideve të ndaluara në produktet finale jo domosdoshmërisht vjen nga abuzimi i drejtpërdrejtë i fermerit aktual. Në shumë raste, tokat që më parë janë përdorur për kultura si gruri apo misri, ruajnë mbetje kimike të cilat transferohen te perimet që kultivohen më pas në sera. Kjo situatë kërkon një verifikim të dyfishtë dhe një qasje më shkencore për të ndarë përgjegjësinë e fermerit nga ndotja ambientale historike.