Britania rrit shpenzimet ushtarake! Londra shqyrton objektivin 3% të PBB-së për mbrojtjen deri në 2029
Qeveria britanike po shqyrton përshpejtimin e rritjes së buxhetit të mbrojtjes në 3% të PBB-së, në një kontekst rritjeje të tensioneve globale dhe presioni nga aleatët e NATO-s. Vendimi pritet të ketë ndikim të madh financiar dhe strategjik për Mbretërinë e Bashkuar.
Kryeministri britanik Keir Starmer po shqyrton mundësinë e rritjes së ndjeshme të shpenzimeve për mbrojtjen, me synimin që Mbretëria e Bashkuar të arrijë nivelin 3% të Prodhimit të Brendshëm Bruto (PBB) për mbrojtjen disa vite më herët se sa ishte planifikuar fillimisht.
Aktualisht, qeveria ka premtuar të arrijë 2.5% të PBB-së për mbrojtjen deri në prill 2027 dhe ka vendosur si objektiv politik rritjen në 3% në parlamentin e ardhshëm. Megjithatë, sipas burimeve pranë qeverisë, po shqyrtohet mundësia që ky objektiv të arrihet deri në fund të mandatit aktual, që mund të zgjasë deri në vitin 2029.
Kjo lëvizje lidhet me rritjen e kostove të mbrojtjes dhe me presionin për të përmbushur angazhimet ndaj NATO-s, në një moment kur tensionet ndërkombëtare, veçanërisht për shkak të Rusisë, mbeten të larta.
Kryeministri Starmer e ka theksuar këtë qëndrim edhe gjatë Konferencës së Sigurisë në Mynih, ku deklaroi se vendet perëndimore duhet të “shpenzojnë më shumë dhe më shpejt” për mbrojtjen, duke e cilësuar forcën ushtarake si element kyç të sigurisë globale.
Megjithatë, një rritje e tillë ka kosto të konsiderueshme financiare. Zyra për Përgjegjësi Buxhetore ka vlerësuar se rritja në 3% të PBB-së mund të kërkojë rreth 17.3 miliardë paund shtesë në vit deri në vitin 2029-2030, ndërsa vlerësime të tjera e vendosin këtë shifër në rreth 13–14 miliardë paund.
Në vitin e kaluar, Mbretëria e Bashkuar shpenzoi rreth 66 miliardë paund për mbrojtjen, ose rreth 2.3% të PBB-së.
Debati brenda qeverisë vazhdon, me Thesarin që tregohet i kujdesshëm për shkak të ndikimit të mundshëm në borxhin publik dhe tregjet financiare.
Ndërkohë, janë diskutuar edhe mundësi alternative financimi, përfshirë rishpërndarjen e fondeve nga sektorë të tjerë ose rritjen e huamarrjes.
Vendimi përfundimtar pritet të lidhet me planin e investimeve në mbrojtje, i cili është ende në fazë finalizimi.

