Kryeministri libian pezullon ministren e Jashtme pas takimit me homologun izraelit

Libia, një mbështetëse e fortë e kauzës palestineze, nuk e njeh ende Izraelin dhe takimi ka nxitur protesta në shtetin me shumicë arabe, sipas BBC. Ministri i Jashtëm izraelit, Eli Cohen tha se takimi “historik” ishte hapi i parë në vendosjen e marrëdhënieve me Libinë.

Izraeli po punon për të ndërtuar lidhje më të ngushta me vendet arabe dhe me shumicë myslimane të cilat nuk e njohin zyrtarisht atë.

Megjithatë, këshilli presidencial i Libisë, i cili përfaqëson tre provincat e saj, tha se normalizimi i marrëdhënieve me Izraelin ishte i paligjshëm.

Zyra e kryetarit të parlamentit akuzoi Najla Mangoush për tradhti të madhe dhe kryeministri Abdul Hamid Dbeibah e ka urdhëruar hetimin ndaj saj.

Deklarata ishte e pazakontë, duke synuar të kompensojë çdo mohim të parashikuar nga pala libiane.

Të hënën, një zyrtar izraelit tha se takimi ishte planifikuar paraprakisht dhe nuk ishte një takim i rastësishëm, siç e kishte portretizuar Ministria e Jashtme e Libisë.

Deklarata e takimit u publikua të dielën pasi historia u zbulua në median izraelite.

Udhëheqësi i opozitës izraelite, Yair Lapid akuzoi Ministrinë e Jashtme izraelite se ishte amatore dhe e papërgjegjshme dhe se kishte dështuar në arsyetim.

Në deklaratën e tij të dielën, Cohen tha se u takua me Mangoush javën e kaluar në një samit dhe se diskutuan potencialin e madh për marrëdhëniet midis Izraelit dhe Libisë.

Ai tha se kishin folur për ndihmën izraelite në çështjet humanitare, bujqësinë, menaxhimin e ujit dhe rëndësinë e ruajtjes së trashëgimisë hebraike në Libi, duke përfshirë rinovimin e sinagogave dhe varrezave.

Komuniteti hebre i Libisë ishte një nga më të lashtët në botë.

Megjithatë, ai u persekutua nga pushtuesit nazistë në Luftën e Dytë Botërore dhe dhjetëra mijëra u larguan në Izrael në vazhdën e trazirave dhe politikave antisemitike në dekadat që pasuan.

Gaddafi shtypi komunitetin e vogël të hebrenjve, derisa nuk mbeti asnjë në Libi nga fundi i shekullit.

Duke kundërshtuar deklaratën e Cohen, Ministria e Jashtme e Libisë tha se Mangoush kishte refuzuar takimin me përfaqësues nga Izraeli dhe se ajo që kishte ndodhur ishte një takim i papërgatitur, rastësor gjatë një takimi në Ministrinë e Punëve të Jashtme të Italisë.

Një deklaratë tha gjithashtu se ndërveprimi nuk përfshiu asnjë diskutim, marrëveshje apo konsultim dhe ministria rikonfirmon refuzimin e saj të plotë dhe absolut të normalizimit të marrëdhënieve me Izraelin.

Protesta shpërthyen në kryeqytetin e Tripolit dhe disa qytete të tjera pas lajmeve për takimin.

Libia ka qenë e përfshirë në trazira prej vitesh, me vendin e ndarë midis qeverisë së përkohshme, të njohur ndërkombëtarisht në Tripoli dhe një rivali në lindje.

Nëse ndërmjetësohet ndonjë marrëveshje midis Izraelit dhe Libisë, do të ndërlikohej nga ajo ndarje politike, e cila ka ekzistuar që nga përmbysja e Gadafit 12 vjet më parë.

Gjenerali Khalifa Haftar i Ushtrisë Kombëtare Libiane (LNA) drejton qeverinë rivale në qytetin bregdetar lindor të Tobrukut.

Në vitet e fundit, Izraeli ka ndjekur lidhje formale me vendet e Ligës Arabe me të cilat nuk ka marrëdhënie zyrtare, nga shtetet e moderuara deri te armiqtë historikë.

Që nga viti 2020, ajo ka nënshkruar marrëveshje të ndërmjetësuara nga SHBA-ja të njohura si Marrëveshjet e Abrahamit për normalizimin e marrëdhënieve me Emiratet e Bashkuara Arabe, Bahreinin, Sudanin dhe Marokun.

Marrëveshjet janë pritur me zemërim nga palestinezët, të cilët kanë akuzuar nënshkruesit arabë për tradhti.

Të dielën në mbrëmje, Këshilli Presidencial i Libisë kërkoi sqarim nga qeveria mbi atë që kishte ndodhur. Këshilli Presidencial kryen funksionet e kreut të shtetit dhe është përgjegjës për ushtrinë e vendit.