SHBA-të dhe Irani në telashe për marrëveshjen 60-ditore të a*mëpushimit, raporte kontradiktore për rrëzimin e avionëve amerikanë

Nga OraNews Përditësimi i fundit 29 Maj 2026, 07:40

Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe Irani thuhet se janë shumë pranë një marrëveshjeje për të zgjatur armëpushimin me 60 ditë, por miratimi përfundimtar nga Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ende nuk është dhënë. Në të njëjtën kohë, tensioni në rajon nuk po ulet, pasi Irani njoftoi lëshimin e raketave dhe rrëzimin e e një avioni amerikan në provincën Bushehr, sulme këto pretendime që Uashingtoni i mohoi. Ndërkohë operacionet vdekjeprurëse izraelite vazhdojnë në frontin libanez.

Negociatat për një marrëveshje, por pa miratim përfundimtar

Burime në Uashington thanë për AFP-së se SHBA-të dhe Irani kanë arritur një marrëveshje kornizë që parashikon një zgjatje 60-ditore të armëpushimit që synon krijimin e kohës së nevojshme për negociata mbi programin bërthamor të Teheranit dhe përfundimin e luftës në Lindjen e Mesme.

Megjithatë, drafti ende nuk është miratuar nga Trump, ndërsa pala iraniane kundërshton se ekziston një tekst i finalizuar. Agjencia Tasnim, duke cituar një burim nga ekipi negociator iranian, argumentoi se informacioni në lidhje me marrëveshjen është i parakohshëm.

"Kjo është e rreme. Teksti nuk është finalizuar ende", tha i njëjti burim.

Zëvendëspresidenti i SHBA-së J.D. Vance konfirmoi se negociatat ishin duke u zhvilluar, por theksoi se çështjet kritike mbeteshin të hapura.

"Mendoj se është e vështirë të thuhet saktësisht se kur ose nëse presidenti do ta nënshkruajë memorandumin e mirëkuptimit. Po debatojmë për disa nga formulimet", tha ai.

Vance iu referua konkretisht çështjes së rezervave të uraniumit të pasuruar shumë të Iranit dhe pasurimit të ardhshëm të uraniumit, çështje që vazhdojnë të shkaktojnë mosmarrëveshje midis dy palëve.

"Ka disa çështje që lidhen me programin bërthamor , rezervat e uraniumit të pasuruar shumë, por edhe çështjen e pasurimit. Ne vazhdojmë të diskutojmë me ta", tha ai, duke shtuar se Uashingtoni beson se Teherani po negocion me mirëbesim.

Sipas Axios, memorandumi në diskutim nuk e zgjidh çështjen e programit bërthamor të Iranit, por parashikon që ai do të jetë objekt negociatash gjatë armëpushimit 60-ditor. Në të njëjtën kohë, Irani do të angazhohet të mos kërkojë të pajiset me armë bërthamore.

Mosmarrëveshjet mbi uraniumin dhe Ngushticën e Hormuzit

Pavarësisht progresit, mbeten çështje të rëndësishme. Teherani po kërkon lirimin e rreth 24 miliardë dollarëve në asete iraniane që mbahen jashtë vendit dhe po refuzon të largojë rezervat e tij të uraniumit të pasuruar shumë nga vendi. Në të kundërt, Donald Trump këmbëngul në shkatërrimin e rezervave.

Çështja e Ngushticës së Hormuzit është gjithashtu në tryezë. Sipas Axios, marrëveshja parashikon lundrim të pakufizuar në rrugën ujore strategjike. Në këmbim, SHBA-të do të heqin bllokadën e porteve iraniane dhe do të pezullojnë disa sanksione që ndikojnë në eksportet e naftës së vendit.

Lëshimet e raketave dhe raportet kontradiktore të dronëve

Ndërsa kontaktet diplomatike janë në vazhdim, media iraniane raportoi se Forcat e Armatosura Iraniane lëshuan raketa nga pjesa jugore e vendit në objektiva të paspecifikuara. Në të njëjtën kohë, agjencia e lajmeve Tasnim raportoi se në zonën e Ngushticës së Hormuzit u dëgjuan të shtëna me armë zjarri, të cilat iu atribuuan të shtënave paralajmëruese ndaj anijeve që lëviznin në zonën detare.

Në të njëjtën kohë, media iraniane pretendoi se një avion armiqësor u interceptua në provincën Bushehr, ku ndodhet i vetmi termocentral bërthamor i Iranit. Disa raportime folën për rrëzimin e një droni amerikan MQ-9 Reaper mbi qytetin bregdetar Jam. Megjithatë, një zyrtar amerikan e mohoi informacionin nëpërmjet Reuters, duke deklaruar se asnjë avion amerikan nuk ishte rrëzuar në zonë.

Përshkallëzimi vazhdon në Liban

Ndërkohë, në frontin libanez, situata mbetet veçanërisht e tensionuar. Të paktën 17 persona u vranë nga granatimet izraelite në jug të vendit dhe pranë Bejrutit, ndërsa ushtria izraelite njoftoi zgjerimin e zonës së operacioneve kundër Hezbollahut. Forca e Përkohshme e Kombeve të Bashkuara në Liban (UNIFIL) denoncoi një përshkallëzim të ri të konflikteve, pavarësisht armëpushimit që ka qenë në fuqi që nga 17 prilli. Zhvillimet vijnë vetëm 24 orë para bisedimeve të reja midis Libanit dhe Izraelit në Uashington, por edhe ndërsa udhëheqja iraniane vazhdon të lidhë çdo marrëveshje gjithëpërfshirëse me SHBA-në me fundin e armiqësive në frontin libanez.