200 MILIONË $ PËR SIGURINË NË BALTIK/ SHBA miraton fonde sigurie për Estoninë, Letoninë dhe Lituaninë

Kongresi amerikan miratoi 200 milionë dollarë asistencë sigurie për shtetet baltike në kuadër të buxhetit fiskal 2026, mes shqetësimeve për rritjen e aktivitetit ushtarak rus pranë kufijve të NATO-s.

Kongresi i Shteteve të Bashkuara ka miratuar një fond prej 200 milionë dollarësh si asistencë sigurie për Estoninë, Letoninë dhe Lituaninë, në një kohë kur aktiviteti rus në krahun lindor të NATO-s është intensifikuar. Fondet janë pjesë e shpenzimeve për vitin fiskal 2026 dhe do të shpërndahen përmes Iniciativës për Siguri të Baltikut, program që synon forcimin e kapaciteteve mbrojtëse të rajonit.

Paketa më e gjerë e shpenzimeve, me vlerë 838.7 milionë dollarë, u nënshkrua nga presidenti amerikan Donald Trump më 3 shkurt dhe parashikon rritje të bashkëpunimit ushtarak me tri shtetet baltike. Vendimi vjen pavarësisht përpjekjeve të mëparshme të Pentagonit për të reduktuar apo eliminuar disa nga këto fonde. Shtesë, rreth 10 milionë dollarë janë ndarë veçmas për Estoninë përmes programit të financimit të ushtrive të huaja, fonde që më herët janë përdorur nga Tallini për blerjen e sistemeve HIMARS, raketave Javelin dhe municioneve të artilerisë së rëndë.

Kongresisti amerikan Don Bacon e cilësoi paketën si një mjet të fortë parandalimi për aleatët e NATO-s në Baltik, duke theksuar se Kongresi mbetet i përkushtuar ndaj një aleance të fortë transatlantike. Ai paralajmëroi se mënyra si do të përfundojë lufta e Rusisë kundër Ukrainës, e cila po afrohet drejt vitit të pestë, do të ndikojë drejtpërdrejt në sigurinë e rajonit dhe vendeve të tjera të cenueshme.

Tri shtetet baltike kanë raportuar muajt e fundit shkelje të hapësirës ajrore nga avionë dhe dronë rusë. Ministri i Jashtëm i Lituanisë, Kestutis Budrys, deklaroi se vendimi amerikan konfirmon rëndësinë strategjike të rajonit si vijë e parë e mbrojtjes së NATO-s. Analistë të sigurisë vlerësojnë se financimi synon të rrisë kapacitetet ushtarake të rajonit në një moment kur rreziku nga aktiviteti rus dhe operacionet hibride mbetet i lartë.