Parlamenti i Venezuelës miraton krijimin e shtetit në Essequibo, të pasur me naftë të diskutueshme
Nga OraNews Përditësimi i fundit 23 Mars 2024, 08:22
Parlamenti i Venezuelës ka miratuar një ligj që krijon një shtet federal në zonën e diskutueshme të pasur me naftë të Essequibo përtej kufirit në Guajana, i cili të premten kritikoi një “shkelje flagrante” të sovranitetit të saj.
Karakasi ka pretenduar prej kohësh Essequibo, i cili përbën rreth dy të tretat e territorit të Guajanës, por filloi të ndërmarrë hapa aktivë për të rimarrë tokën pasi depozitat masive të naftës në det të hapur u zbuluan atje në 2015. Ligjvënësit miratuan njëzëri një ligj të enjten, i cili u hartua pas një referendumi të dhjetorit, në të cilin 95 për qind e votuesve, sipas zyrtarëve, mbështetën shpalljen e Venezuelës pronar të ligjshëm të Essequibo.
“Kjo Asamble Kombëtare shfajëson të drejtën e popullit venezuelian për të mbrojtur territorin e tyre,” tha deputeti Diosdado Cabello pas votimit për ta bërë Essequibo shtetin e 24-të në vend.
Ligji i miratuar i është dorëzuar Gjykatës së Lartë për të vërtetuar kushtetutshmërinë e tij. Ministria e Jashtme e Guajanës tha në një deklaratë se qeveria ishte “shumë e shqetësuar për miratimin e një ligji nga Asambleja Kombëtare e Venezuelës që shpalli rajonin Essequibo … të jetë pjesë përbërëse e Venezuelës”.
“Kjo është një shkelje flagrante e sovranitetit dhe integritetit territorial të Guajanës”, thuhej në deklaratë, e cila i bëri thirrje komunitetit ndërkombëtar që “të mbështesë sundimin e ligjit duke hedhur poshtë ekspansionizmin e paligjshëm të Venezuelës”.
Essequibo është administruar nga Guajana për më shumë se një shekull dhe është objekt i procesit gjyqësor kufitar përpara Gjykatës Ndërkombëtare të Drejtësisë (ICJ) në Hagë. Venezuela kundërshton juridiksionin e gjykatës për këtë çështje. Rajoni është shtëpia e 125,000 nga 800,000 qytetarët e Guajanës, por Karakasi ka pretenduar prej kohësh se rajoni duhet të jetë nën kontrollin e tij.
Mosmarrëveshja u ringjall në vitin 2015 pasi gjigandi amerikan i energjisë ExxonMobil zbuloi rezerva të mëdha nafte në Essequibo dhe arriti në ethe vitin e kaluar pasi Georgetown filloi të nxjerrë në ankand blloqet e naftës në rajon.
Referendumi i dhjetorit ngjalli shqetësim ndërkombëtar për një konflikt të mundshëm ushtarak në Amerikën e Jugut kryesisht paqësore. Tensionet u ndezën më tej kur Britania dërgoi një anije luftarake në zonë, duke bërë që Maduro të mobilizojë 5600 trupa në stërvitjet ushtarake pranë kufirit. Megjithatë, fërkimet u zbutën pas një takimi midis ministrave të jashtëm të vendeve në Brazil në janar, pas bisedimeve të mëparshme ballë për ballë midis Maduros dhe presidentit të Guajanës Irfaan Ali, të cilët ranë dakord të mos përdorin forcë.
Të dy udhëheqësit gjithashtu shkëmbyen dhurata në një takim të qetë në një samit në Karaibe në mars, gjatë të cilit Maduro tha se shpresonte për një “zgjidhje të shëndetshme, paqësore dhe diplomatike” të mosmarrëveshjes.
