Shpërthen lufta në Ekuador: Qeveria donte luftë dhe do ta ketë
Persona të armatosur me kapuç brenda një studioje televizive, policë dhe roje në duart e burrave të tjerë të armatosur që kërcënojnë jetën e tyre. Imazhet nga Ekuadori të martën të sulmit të gjerë të bandës dhe reagimi i qeverisë, që mobilizoi ushtrinë, treguan se vendi i Amerikës së Jugut është në mëshirën e dhunës.
Pas gjithë kësaj fshihet arratisja e një bosi droge, e cila në fakt ndodhi në një kohë dhe mënyrë që mbeten të paqarta, ndërsa vërehen edhe pamjaftueshmëritë dhe dobësitë e shtetit.
Shpërthimi i dhunës në vend bëri që policia të sulmonte një burg në qytetin e Guayaquil të dielën, më 7 janar.
Burgu strehonte kreun famëkeq të bandës Los Choneros Adolfo Macias Villamar , i njohur si Fito. Autoritetet donin ta transferonin në një burg më të vogël brenda të njëjtit kompleks, i cili konsiderohet më i sigurt sepse ka më pak të burgosur.
Megjithatë, policia e gjeti qelinë e Fitos bosh. Më vonë u zbulua se Fito ishte informuar për transferimin e tij të afërt që nga Krishtlindjet dhe ishte arratisur, nuk dihet kur dhe si, megjithëse të paktën dy roje burgu akuzohen se e kanë ndihmuar të arratiset.
Lajmi i arratisjes, shkaktoi trazira në të paktën gjashtë burgje në të gjithë vendin, ku të burgosurit mbanin peng rojet.
E vërteta është se repartet e burgjeve që strehojnë anëtarët më famëkeq të bandës nuk kontrollohen nga shteti, rojet apo forcat e sigurisë, por nga vetë të burgosurit.
Qelitë mund të merren me qira nga të burgosurit që “drejtojnë” repartin. Ushqimi, pijet dhe droga futen kontrabandë në burg dhe mund të blihen nga të burgosurit. Edhe qelia e Fitos ishte e bollshme, e zbukuruar me piktura murale dhe një kabinë dushi.
Kjo do të thotë se konfliktet mes bandave rivale “të vendosura së bashku” në të njëjtin burg ishin gjithashtu të zakonshme, konflikte që rezultojnë në konflikte jashtëzakonisht të përgjakshme duke pasur parasysh mbipopullimin e burgut.
Në shkurt 2021, në katër burgje shpërthyen luftime të njëkohshme midis fraksioneve rivale, duke rezultuar në vdekjen e 79 të burgosurve . Më vonë atë vit 123 të burgosur u vranë në përleshje në një burg tjetër.
Çfarë do të thotë gjendja e jashtëzakonshme?
Të nesërmen, të hënën, presidenti Daniel Noboa shpalli një gjendje të jashtëzakonshme 60-ditore në vend .
Gjendja e jashtëzakonshme i lejon presidentit të dërgojë ushtarë në burgje për të rivendosur rendin dhe t’i vendosë ata në të gjithë vendin për të ndihmuar policinë në detyrat e saj. Nga ana e saj, policia mund të ndalojë njerëzit në rrugë për t’i kontrolluar për armë dhe të ketë fuqinë për të kontrolluar shtëpitë nëse dyshojnë se brenda saj janë fshehur armë ose eksplozivë. Ndër të tjera, qarkullimi do të ndalohet çdo natë nga ora 23:00-05:00.
Bandat e trajtuan vendimin e qeverisë si një shpallje lufte ndaj tyre. Kjo u shfaq në mënyrë dramatike kur një nga policët e rrëmbyer në detyrë u detyrua të lexonte një deklaratë që paralajmëronte presidentin se “ju keni shpallur luftë dhe do të keni luftë”.
Ndoshta incidenti më dramatik i kësaj “lufte” ishte sulmi i një grupi njerëzish të armatosur në studiot e kanalit TC në qytetin e Guayaquil, më i madhi në Ekuador. Sulmuesi u përpoq të detyronte një nga prezantuesit të lexonte një mesazh live në ajër. Përfundimisht ushtarët hynë në kanal dhe arrestuan personat e armatosur.
Në qytetin e Riobamba, gati 40 të burgosur, përfshirë një zot të dënuar të drogës, shpëtuan nga burgu. Në të njëjtën kohë, të paktën shtatë policë u rrëmbyen ndërsa një video që qarkullon në rrjetet sociale tregon tre prej policëve të ulur në tokë me një armë drejtuar në ta.
Të martën, me vendin në trazira, presidenti deklaroi gjithashtu “konflikt të brendshëm të armatosur”, duke urdhëruar forcat e armatosura të neutralizojnë bandat pas dhunës. Ai gjithashtu botoi një listë me 22 bandë për të cilat ai tha se tani do të konsideroheshin organizata terroriste.
Por kjo, vëren BBC, është pyetja thelbësore për Noboan, i cili ka qenë në detyrë për vetëm dy muaj: frenimi i dhunës që është derdhur nga burgjet në shoqëri. Brenda dy ditësh të vdekurit kanë arritur në 10, nga të cilët dy ishin policë.
Noboa, 36 vjeç, u zgjodh pas vrasjes së kandidatit presidencial Fernando Villavicencio në gusht, me një zotim për të goditur bandat që besohet se qëndronin pas vrasjes së kandidatit.


