Evropa paralajmëron se tarifat e Trump rrezikojnë të sjellin një spirale rënieje në marrëdhëniet mes tyre
Fuqitë evropiane paralajmëruan se kërcënimet e tarifave të presidentit të SHBA-së Donald Trump mbi Groenlandën rrezikojnë një “spirale të rrezikshme në rënie”, ndërsa ata po mendonin një përgjigje ndaj krizës në rritje.
Danimarka, Finlanda, Franca, Gjermania, Holanda, Norvegjia, Suedia dhe Mbretëria e Bashkuar thanë në një deklaratë të përbashkët se kërcënimet tregtare të lidhura me përpjekjen e Trump për të marrë kontrollin e Groenlandës “minojnë marrëdhëniet transatlantike”.
Tetë vendet, të gjitha anëtare të NATO-s, përsëritën solidaritetin e tyre me Danimarkën dhe Groenlandën dhe thanë se dialogu ishte mënyra për të zgjidhur mosmarrëveshjet.
“Ne do të vazhdojmë të qëndrojmë të bashkuar dhe të koordinuar në përgjigjen tonë. Ne jemi të përkushtuar për të ruajtur sovranitetin tonë”, thanë ata në deklaratën e përbashkët.
Trump njoftoi të shtunën se do të vendoste një tarifë prej 10% për mallrat nga vendet duke filluar nga 1 shkurti, duke u rritur në 25% nga 1 qershori nëse nuk arrihet një rezolutë sipas kënaqësisë së tij, e cila do të ishte “blerja e plotë dhe totale” e Groenlandës.
Costa do të thërrasë një samit të jashtëzakonshëm
Presidenti i Këshillit të BE-së, António Costa, do të thërrasë një samit të jashtëzakonshëm pas kërcënimeve të Trump për tarifa, tha një zyrtar i BE-së.
Costa tha se konsultimet e tij me shtetet anëtare e kishin bërë të qartë se tarifat do të dëmtonin marrëdhëniet transatlantike dhe ishin të papajtueshme me marrëveshjen tregtare BE-SHBA.
Ai tha se BE ishte e përgatitur të mbrohej nga çdo formë shtrëngimi. Në të njëjtën kohë, ajo dëshironte të vazhdonte të punonte në mënyrë konstruktive me Shtetet e Bashkuara. Ekzistonte një interes i përbashkët transatlantik për paqen dhe sigurinë në Arktik, veçanërisht përmes bashkëpunimit brenda NATO-s.
Takimi do të përfshinte krerët e qeverive dhe shteteve të BE-së dhe ndërsa data nuk është përcaktuar përfundimisht, e enjtja po konsiderohet si një datë e mundshme takimi.
Danimarka qëndron e vendosur
Groenlanda është pjesë e Mbretërisë së Danimarkës dhe për këtë arsye edhe pjesë e NATO-s.
Kryeministrja daneze, Mette Frederiksen, e kritikoi ashpër Trumpin, duke thënë se Evropa nuk do t’i nënshtrohej presionit.
“Ne nuk jemi ata që e kërkojmë këtë konflikt”, tha Frederiksen për agjencinë daneze të lajmeve Ritzau.
“Evropa nuk mund të shantazhohet”, tha ajo.
“Mbretëria e Danimarkës po merr mbështetje të madhe”, tha Frederiksen.
“Në të njëjtën kohë, po bëhet edhe më e qartë se kjo është një çështje që shtrihet shumë përtej kufijve tanë”, theksoi ajo.
Sekretari i përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, do të takohet sot me ministrat nga Groenlanda dhe Danimarka.
Macron përgatit kundërmasa
”Presidenti francez, Emmanuel Macron, po përgatitet të ndjekë një përgjigje të ashpër evropiane”, thanë burimet presidenciale.
Macron po koordinon një përgjigje evropiane ndaj asaj që Parisi e përshkroi si “kërcënime të papranueshme” të Trump dhe beson se qasja e Uashingtonit vë në pikëpyetje edhe vlefshmërinë e një marrëveshjeje të përkohshme tarifore BE-SHBA të arritur vitin e kaluar, thanë burimet.
Kjo marrëveshje, e cila ende kërkon miratimin e Parlamentit Evropian, do të shihte shumicën e mallrave evropiane të përballeshin me një tarifë prej 15% të SHBA-së, ndërsa tarifat për produktet industriale amerikane do të hiqeshin.
Wadephul thotë se tarifat nuk do të ndikojnë në NATO
Ministri i Jashtëm gjerman Johann Wadephul, në një intervistë televizive të dielën, tha se nuk sheh asnjë ndikim nga mosmarrëveshja aktuale e tarifave me Shtetet e Bashkuara në kohezionin ushtarak të NATO-s.
“Nuk ka absolutisht asnjë dyshim se Shtetet e Bashkuara të Amerikës janë plotësisht të përkushtuara ndaj aleancës, ndaj NATO-s dhe ndaj mbrojtjes së Evropës,” tha Wadephul për transmetuesin publik ARD.
“Askush në Uashington nuk e ka vënë në dyshim këtë deri më tani”, shtoi ai.
Ai shtoi se në Evropë njerëzit nuk duhet të fillojnë të diskutojnë çështje të tilla, por të punojnë së bashku për një aleancë të fortë.
Rutte do të takohet me Trump në Davos
Rutte foli me Trump rreth “situatës së sigurisë në Groenlandë dhe Arktik”, shkroi shefi i NATO-s në X.
“Ne do të vazhdojmë të punojmë për këtë dhe mezi pres ta shoh atë në Davos më vonë këtë javë,” shtoi ai.
Forumi Ekonomik Botëror hapet të hënën në resortin zviceran të skive të Davosit.
Trump pritet të marrë pjesë të mërkurën.
Meloni e Italisë si ndërmjetës?
Kryeministrja italiane Giorgia Meloni paralajmëroi kundër një përshkallëzimi të tensioneve.
Duke folur gjatë një vizite në Korenë e Jugut, Meloni e përshkroi mosmarrëveshjen si një problem komunikimi dhe tha se misioni i NATO-s nuk duhet të interpretohet si “anti-amerikan”.
Italia nuk preket drejtpërdrejt nga kërcënimi i tarifave dhe nuk po merr pjesë në misionin e udhëhequr nga Danimarka.
Por, ministri i Jashtëm italian Antonio Tajani sheh një rol për vendin e tij.
“Unë besoj se Italia, për shkak të natyrës së saj, aftësive të saj ndërmjetësuese dhe aftësisë së saj për të folur me të gjithë, mund të luajë një rol pozitiv në gjetjen e marrëveshjeve”, tha ai, ndërsa paralajmëroi për luftëra tregtare.
“Nuk ka absolutisht asnjë nevojë për luftëra tregtare apo konflikte. Ne kemi nevojë për dialog dhe duhet të gjejmë zgjidhje që nuk dëmtojnë askënd”, tha ai.
Gjermania mbështet përgjigjen e koordinuar evropiane
Në Gjermani, zëvendëskancelari Lars Klingbeil tha se Berlini nuk do të frikësohet.
“Ne nuk do të frikësohemi – as nga tarifat, as nga fjalët, as nga kërcënimet. Duhet të jemi të qartë për këtë, të qetë por të qartë”, tha Klingbeil, duke shtuar se Evropa po “shantazhohet”.
“Aktualisht po koordinohemi shumë ngushtë me partnerët tanë evropianë. Dhe do të ketë një përgjigje evropiane ndaj këtij kërcënimi dhe njoftimit të djeshëm”, shtoi ai.
“Këtu vendosim vijë ndarëse”, theksoi Klingbeil.



