Shkencëtarët identifikojnë burimin kryesor të kancerit më agresiv të vezoreve
Nga OraNews Përditësimi i fundit 6 Dhjetor 2025, 08:45
Shkencëtarët kanë bërë një zbulim të madh që mund të ndihmojë në diagnostikimin më të hershëm dhe trajtimin më të mirë të kancerit të vezoreve, sipas ”The Guardian”.
Studimi fokusohet te një lloj kanceri shumë agresiv i quajtur karcinomë seroze me gradë të lartë (HGSC), i cili është një nga shkaqet kryesore të vdekjeve nga kanceri tek gratë.
Një problem i madh me këtë kancer është se zakonisht zbulohet vetëm kur është përhapur, gjë që e bën shumë të vështirë trajtimin dhe shumica e grave jetojnë më pak se pesë vjet pas diagnozës.
Deri më tani, mjekët dyshonin se HGSC-ja fillonte në tubat fallopiane dhe jo në vezore, por nuk dihej saktësisht cilat qeliza ishin burimi.
Studimi i ri nga “Cornell University”, udhëhequr nga Dr. Alexander Nikitin, tregon se qelizat “pre-ciliated tubal epithelial cell” (qeliza epiteliale para-cilie) në tubat fallopiane janë burimi më i mundshëm i HGSC-së. Këto qeliza janë në mes të ndryshimit nga qelizat burimore në qeliza të pjekura me cili (strukturat e vogla që ndihmojnë lëvizjen e vezëve dhe lëngjeve).
Kur dy gjene kryesore kundër kancerit, TP53 dhe RB1, ishin çaktivizuar në këto qeliza te minjtë e modifikuar gjenetikisht, kanceri filloi të zhvillohej shpejt. Po ashtu, gjeni Krt5 rezultoi shumë aktiv dhe mund të përdoret si tregues i hershëm për diagnostikim.
Ky zbulim është i rëndësishëm sepse mund të çojë në diagnostikim më të hershëm, trajtime të personalizuara dhe testime të reja për parandalimin e kancerit të vezoreve.
Edhe pse studimi është kryer te minjtë, anatomia e tubave fallopiane te njerëzit është shumë e ngjashme, kështu që zbulimet mund të aplikohen edhe tek njerëzit.
Në thelb: studiuesit identifikuan qelizat pre-ciliated të tubave fallopiane si burimin kryesor të kancerit ovarian agresiv, gjë që mund të ndihmojë në diagnostikim dhe trajtim më të hershëm dhe të efektshëm.
