Mushkonjat hidhen nga ajri/ Metoda në Hawaii në ndihmë të zogjve e mbajtja nën kontroll e mushkonjave të arkipelagut

Nga Siklajda Shorja Përditësimi i fundit 29 Gusht 2025, 12:33

Mijëra mushkonja janë hedhur me dron nga ajri në pyjet e Hawai, kjo si një mënyrë e mbajtjes nën kontroll të mushkonjave të cilat po shkatërrojnë popullatat vendase të zogjve. Për më tepër, ndiqni kronikën në vijim.

Në qershor, dhjetëra kapsula biodegraduese ranë nga qielli mbi pyjet e HaWait. Secila prej tyre, e transportuar me dron, përmbante rreth 1,000 mushkonja.

Këto nuk ishin mushkonja të zakonshme - ato ishin mushkonja mashkullore të rritura në laborator, të cilat nuk kafshonin dhe mbartnin një bakter të zakonshëm që rezulton në vezë që nuk çelin kur meshkujt çiftëzohen me femra të egra. Shpresa është se ato do të ndihmojnë në kontrollin e popullatës pushtuese të mushkonjave të arkipelagut, e cila po shkatërron popullatat vendase të zogjve, siç janë mjaltëzuesit e rrallë havaianë.

Zogjtë, të cilët janë pjalmues kryesorë dhe shpërndarës të farërave dhe gjithashtu luajnë një rol kryesor në kulturën havaiane, janë në gjendje të vështirë. Dikur kishte më shumë se 50 lloje të njohura zogjsh të quajtur honeycreepers në Havai, por sot kanë mbetur vetëm 17, shumica e të cilave janë të rrezikuara.

Vitin e kaluar, 'akikiki, një zog i vogël gri, u zhduk dhe vlerësohet se kanë mbetur më pak se 100 nga 'akeke'e të verdhë-jeshile.

Zhvillimi dhe shpyllëzimi kanë pasur ndikim, por sipas Dr. Chris Farmer, drejtor i programit të Havait për American Bird Conservancy (ABC), "kërcënimi ekzistencial" është malaria e shpendëve, e cila përhapet nga mushkonjat.

Insektet nuk janë vendase në Haëaii, por u raportuan për herë të parë në vitin 1826, me shumë mundësi të bartura pa dashje nga anijet e gjuetisë së balenave.

Meqenëse mushkonjat lulëzojnë në habitatet tropikale më të ngrohta në lartësitë e ulëta të ishujve të Haëaiit, zogjtë honeycreepers e mbetur gjetën një strehë më lart në malet e ishujve si Maui dhe Kauai.

Tani, kjo po ndryshon. Me ndryshimin e klimës dhe temperaturat më të ngrohta mushkonjat po lëvizin lart në male duke bërë që popullatat e zogjve atje që thjesht zhduken.

Meqenëse mushkonjat përbëjnë gjithashtu një kërcënim kaq të madh për shëndetin e njeriut, duke përhapur malarien, ethet e dengut dhe virusin zika, ndër të tjera, shkencëtarët e kanë studiuar problemin për dekada të tëra, duke dalë me zgjidhje të ndryshme, duke përfshirë teknikën e insekteve të papajtueshme.

Kjo përfshin lirimin e mushkonjave mashkullore që kanë një lloj bakteri natyral të quajtur Wolbachia, i cili shkakton vezë jo të qëndrueshme kur çiftëzohen me femrat e egra. Me kalimin e kohës, me lirime të përsëritura, popullata e egër duhet të bjerë si rezultat.